Yerli otomobil gerçekten yerli mi?
İlk duyduğumuzda bizleri heyecanlandıran yerli otomobil projesi, detaylandıkça bende hayal kırıklığı oluşturdu. Teknik alt yapı ve motor FIAT’tan, ama yerli otomobil, nasıl iştir bu ? İş görür mü ?
İlk konuşulduğu günden beri mesleğin içinde oluşumdan mıdır yoksa objektif bakışımdan mı bilemiyorum ama tamamı yerli otomobil diye bir şeyin hayal olduğunu, bunu; özellikle de kısa sürede üretmenin imkansız olduğunu savundum. Neydi beni olumsuz düşünmeye mahkum eden şey. Bende isterdim tamamı yerli bir otomobil üretmemizi fakat çok geç kaldık. 2 sene içerisinde kendi motorumuzu üretip tüm testlerini tamamlayabilir miyiz ?
Elin İtalyanı ve sözüm ona yerli ortağı olan medar-ı iftiharımız kuruluşun gözlerinde $ işareti çıkaran bu projede roller paylaşıldı. Fiat’ın üretimini bitirdiği “albea” sını, ciciler içerisine koyup, makyajlayıp bizlere çakacak. Biz de bunu alıp kabul edeceğiz. Biz yaptık diye sevineceğiz. Bu eğer yerli otomobil ise biz zaten bunu yapmıyor muyuz ? Fiat’ın kuş serisi araçları, montajı ülkemizde yapılan araçlar da yerli otomobil sayılmaz mı ? Tabi ki kendi motorumuzu kısa sürede yapmayı hayal dahi etmiyoruz ancak amaç taklit ise biz bu işte ön saflarda olduğumuzu biliyoruz. Ben dahi kendi işimde ford connect’lerin vakum pompalarını üretiyorum. Ama proje bana ait değil, çizimler orjinalinden hafif oynanmış (telif hakkı zımbırtısından), çok kaliteli yedek parça olarak aleme nam saldık. Fikir çalıntı, resim çalıntı, üretimi yaptığımız makineler ithal. Yerlileştiremez miyiz bunları ?
Malesef arkadaşlar. Yerli otomobil için iş ilk olarak motorda başlar. Bizler ülkemizde şanzuman, vites kutusu vs. imalatı yapıyoruz, motor imalatı yapanlarda var ama hiçbiri özgün değil. Örnek olarak Hema endüstri’yi verelim. Adamlar her sene vergi rekortmenleri listesine giriyor. Ama bunu biz ürettik, patentini aldık dedikleri bir şey olduğunu sanmıyorum, görmedim. Var ise lütfen bana bilgi ulaştırsınlar. Biz sanayisi ve işçiliği çok kaliteli bir ülkeyiz. Ama malesef taklit ediyor ve ucuz iş gücü sayesinde tercih sebebi oluyoruz.
Bugün motor üretmeye karar versek bütün motorları taklit edebiliriz, ufak tefek oynamalar yapar, telifi de aşarız ama kendi üretimimiz ve teknolojimiz olan bir motoru piyasaya süremeyiz. Mühendislerimiz bugün karar verse biz de yapacağız dese, motoru piyasaya sürmek en az 10 sene sürer. Bir şekilde bir yerinden başlamamız dahi gelecek adına ümit verici ama tamamı yerli otomobil şu dönemde olasılıksız. Karar verdikten sonra oynanacak oyunları söylemiyorum bile. Yeni bir teknoloji geliştirsek hemen mühendis intiharları başlar.
Tamamı yerli olmasa bile yerlimsi otomobil bir kaç kişiye daha iş kapısı olacağı için desteklenmesi gerekir. Fakat başarı beklemek hayalperestliktir. Gelişmekte olan bir ülkeyiz, gelişmeye uğraşan bir ülkeyiz ve bir kez daha kazık yemek zorundayız. Ve kazıkçı başı olarak Fiat tekrar iş başında. En azından yabancıya gitmiyoruz diye sevinsek yeridir. Belki elin İtalyanı insafa gelir, bu sefer az geçirmek ister değil mi ?
